Δεν εχω ακουσει κανενα να παραπονιεται πως μην μπορωντας να παρει ανασασε μια συγκεκριμενη περιοχη του δωματιου, που βρισκονταν η μυτη του, μετακινηθηκε λιγο για να το πετυχει. Ουτε ακουσα ποτε να εσβησε αυτοκινητο γιατι το καμπυρατερ του βρεθηκε σε περιοχη οπου τυχαια δεν υπηρχε ικανοποιητικη ποσοτητα αερα. Αν αυτα δεν συμβαινουν στις μακροσκοπικες μας διαστασεις ποτέ, μπορουμε να διατυπωσουμε το νομο πως στις μεγαλες ποσοτητες αερίου δεν παρατηρούμε σημαντικές ανισοκατανομές των μορίων του;
Ας αναρωτηθουμε: ειναι τουτος ενας νεος νομος, μια νεα ιδιοτητα που δεν ειχε και απεκτησε, το συστημα των μοριων του αεριου, στην πορεια του απο τα λιγοτερα σε περισσοτερα μορια; Νομιζω ειναι ολοφανερο πως πραγματι ενας τετοιος νομος δεν εχει νοημα για ενα αεριο με μικρο αριθμο μοριων. Στο ιδιο δε το αεριο που συζηταμε, με το μεγαλο αριθμο μοριων, ενα μικροσκοπικο ον δεν θα μπορουσε να διατυπωσει ενα αναλογο νομο ισοκατανομης. Το ον αυτο θα ανακαλυπτε σημαντικη ανομοιομορφια και κενα και δεν θα εβλεπε κανενα νοημα στη διατυπωση του μακροσκοπικου συναδελφου του.
Αν λοιπον αυτη ειναι μια ιδιοτητα που μπορει να παρατηρει, εχει νοημα, μονο για το μακροσκοπικο παρατηρητη, θα μπορουσαμε μηπως να σκεφτουμε πως το καθε χωριστο μοριο συνεχιζει την ατομικη του ιστορια αδιαφορα αν ανηκει σεκαποιο μακροσκοπικο ή οχι συστημα; Μηπως δηλαδη όποιες νεες ιδιοτητες και αν βλεπουμε πως συλλαμβανονται καθως μεταβαινουμε απο το μικρο στο μακρο-σκοπικο επιπεδο αφορουν μονο το μακροσκοπικο παρατηρητη και δεν καθοριζουν
τιποτε στο τι κανουν τα μορια; Η απαντηση ειναι αρνητικη.
Εκτος απο το οτι ο αριθμος των κρουσεων, η μεση ελευθερη διαδρομη και ο,τι αυτα συνεπαγονται για την ενεργειακη κατασταση, τον ιονισμο και την κινηση ενος εκαστου μοριου, καθοριζονται απο τον αριθμο των μοριων που υπαρχουν στο υποθετικο δοχειο μας, υπαρχουν ακομα μεγαλυτερα δειγματα καθορισμου. Σε περιπτωσεις οπως κατα τη θερμανση ή το βρασμο, (με ειδικα εντονη περιπτωση την κυψελιδα Bernard), ευκολα μπορουμε να δουμε πως τα μορια του συστηματος, καθε αλλο παρα συμπεριφερονται σα να αγνοουν την υπαρξη το ενα του αλλου, φαινεται να μετεχουν δε σε μια πιο αλληλεξαρτωμενη κινηση, να συμπεριφερονται πιο συστημικα, οπως θα μπορουσαμε να πουμε. Αναλογη ειναι η περιπτωση του στροβιλισμου, που μοιαζει ακομα και τα απομακρυσμενα μορια να εχουν καποιας μορφης εξαρτηση στην κινηση τους. Απο οσο ξερω δεν ειμαστε ακομα σε θεση να βεβαιωσουμε ποση και τι μορφης “συνεργασια” υπαρχει μεταξυ των μοριων καθε ελαστικου μεσου, μεσα στο οποιο μεταδιδεται ενα σολιτονικο κυμα.
Δεν ειναι λοιπον αδιαφορες οι μοναδες που αποτελουν το συστημα απο το τι συμβαινει συνολικα σε αυτο. Εκτος απο τις περιπτωσεις μιας “ακινητης” καταστασης ισορροπιας, με “ισοκατανομη” της ενεργειας στα μορια, παρατηρουμε γενικα αλληλοσυσχετισμους στις κινησεις, συστημικη συμπεριφορα. (Θεωρω πως δεν υπαρχει λογος να αναφερθει ειδικα η αντιδραση Belousov-Zhabotinski ή ακομα πιο εκει η εμφανιση των εμβιων μορφων για να καταδειχθει ο συστημικος
αλληλοσυσχετισμος.)
Ας συνεχισουμε ομως να σκεφτομαστε αν υπαρχουν νεες ιδιοτητες στο συστημα που δεν υπηρχαν, ουτε και ειχαν νοημα στο μικροσκοπικο επιπεδο.
Η ενεργειακη διατυπωση του β θερμοδυναμικου νομου: δεν ειναι δυνατο να υπαρξει μηχανη που να μετατρεπει τη θερμικη ενεργεια 100% σε μηχανικο εργο, ειναι φανερο πως δεν εχει κανενα μικροσκοπικο νοημα. Ας παρατηρησουμε πως συμφωνα με την κινητικη θεωρια των αεριων, στο μικροσκοπικο επιπεδο εχουμε να κανουμε με ενα πληθος κινουμενων μοριων που συγκρουομενα ανταλλασσουν κινητικη ενεργεια. Το να αποδωθει η ενεργεια ολων αυτων ετσι ωστε να κινηθει ενα μακροσκοπικο σωμα οργανωμενα, θα απαιτουσε την συγχρονη κινηση ενος τεραστιου πληθους μοριων με τελειως ομοιο τροπο. Αυτο δεν αποκλειεται απο κανενα νομο κινησης των μοριων. Μονο πιθανοκρατικα ειναι ελαχιστοπιθανο. Μονο μακροσκοπικα συλλαμβανεται και εχει νοημα.
Θα μπορουσαμε ισως να πουμε πως και το προβλημα της ισοκατανομης των μοριων στο χωρο και τουτο της ενεργειακης υποβαθμισης, ειναι οψεις του ιδιου νομισματος. Πολλα μορια, αποκλεισμος της ενασχολησης με ενα εκαστο και κυριαρχια των νομων των πιθανοτητων.
Μπορουν αραγε να ερμηνευτουν αυτα με βαση το τι συμβαινει στο μικροσκοπικο επιπεδο;
α.μονο με αυτο οχι
β.με αυτο οι ιδιοτητες φαινονται οπως ο ισκιος σε σχεση με τα χρωματα
Νεες ιδιοτητες συλλαμβανονται,που δεν εξαγονται
το συστημα επιρεαζει το μοριο και την κινηση του
Νοσοκομειο Ηρακλειο
Αρχες Μαρτη 1992
